
======================================================================
File łèzame de LibreOffice 7.4
======================================================================


Par l'ajornamento ùltemo de 'sto file łèzame, varda https://git.libreoffice.org/core/tree/master/README.md

'Sto file cuà el gà rento informasion inportanti so'l programa LibreOffice. Prima de ndar vanti co l'instałasion, te racomandemo de łèzare 'ste informasion co tanta atension.

Ła comunidà de LibreOffice ła ze responsàbiłe de'l dezviłupo de 'sto prodoto e ła te invita a considarar ła to partesipasion cofà menbro de ła comunidà. Se te si un novo utente, te pol vizitar el sito de LibreOffice, indove A te podarè catar tute łe informasion so'l projeto LibreOffice e łe comunidà che ghe jira intorno. Vìzita https://www.libreoffice.org/.

LibreOffice zeło davero un prodoto łìbaro par tuti?
----------------------------------------------------------------------

Tuti ze łìbari de doparar LibreOffice. Te pol instałar 'sta copia de LibreOffice in calsiasi computer e dopararla par calsiasi fin che te vol (incluzo comersiałe, governativo, aministrasion pùblega e scołe). Par aver pì detaji, varda ła łisensa contenjùa in 'sta copia de LibreOffice.

Parché LibreOffice el ze łìbaro par tuti?
----------------------------------------------------------------------

Te połi doparar 'sta copia de LibreOffice sensa pagar njente daché contribudori individuałi e aziende patrosinanti i ga projetà, dezviłupà, provà, traduzesto, documentà, suportà, publisizà e jutà in racuante altre manjere par rèndar LibreOffice cuel che l'e uncò: el programa de produtività open source primo inte'l mondo, par ła caza e l'ufisio.

Se te apresi i so sforsi e te vol che LibreOffice el continue a èsar desponìbiłe inte i ani a venjer, consìdara de contribuir a'l projeto: varda https://www.documentfoundation.org/contribution/ par i detaji. Tuti i pol contribuir in calche maniera.

----------------------------------------------------------------------
Note so l'instałasion
----------------------------------------------------------------------

LibreOffice par funsionar in maniera conpleta el ga de bezonjo de na version resente de l'anbiente de runtime Java (JRE). JRE no'l fa parte de'l pacheto de instałasion de LibreOffice e el ga da èsar instałà separadamente.

Recueziti de sistema
----------------------------------------------------------------------

In baze a ła règoła jenarałe, te racomandemo de instałar LibreOffice drio i mètodi sujarìi da ła to destribusion de Linux spesìfega (cofà l'Ubuntu Software Center, inte'l cazo de Ubuntu Linux). Normalmente ła ze ła magnera pì fàsiłe par ver na instałasion parfetamente integrada co'l to sistema. Defati, LibreOffice el podarìa èsar dezà instałà ben in magnera predefenìa co A te instałi el to sistema oparativo Linux.

'Sto instałador de LibreOffice "independente" el vien fornìo par i utenti che i ga nesesità de anteprime, nesesità particołari e par i cazi fora da'l ordinario.

* Kernel Linux varsion 3.10 o pì resente;
* glibc2 varsion 2.17 o pì resente;
* FreeType varsion 2.8.0 o pì resente;
* GTK varsion 3.20 o pì resente;
* Gnome 3.18 o pì resente, co'l pacheto at-spi2 1.32 (nesesaro par el suporto a i strumenti tecnołòzeghi asistìi [AT]), o n'antra interfasa utente conpatìbiłe (tipo ła KDE infrà cheł'altre).

Eziste na gran varietà de distribusion Linux e podarìa èsar disponìbiłi, da'l steso distribudor, opsion defarenti de instałasion (KDE o Gnome, ese.). Calche destribusion ła contien na só varsion “nativa” de LibreOffice, che ła pol prezentar caratarìsteghe defarenti da ła varsion de LibreOffice fornìa da 'sta comunidà. In tanti cazi, A te pol instałar LibreOffice fornìo da ła comunidà darente ła varsion nativa. Isteso, A te podarisi vołer cavar vìa ła varsion “nativa” vanti de instałar cheła fornìa da ła comunidà. Par detaji so come ndar vanti, consulta łe resorse de documentasion utente fornìe da'l to distribudor Linux spesìfego.

Se racomanda, come bona pràtega, de crear na copia de seguresa de'l to sistema prima de cavar vìa o instałar software.

Segùrate che ghe sia spasio łìbaro sufisiente inte ła carteła tenporànea de'l to sistema e de aver i deriti de łetura, scritura e ezecusion. Prima de far partìr el proseso de instałasion sara su tuti i altri programi.

Instałasion de LibreOffice su sistemi Linux bazai Debian/Ubuntu
----------------------------------------------------------------------

Par inparar a instałar un pacheto de łengua (dopo ver instałà ła varsion Ingleze US de LibreOffice), łezi ła sesion drioman intitołà "Instałar un pacheto de łengua".

Co te spachetarè l'archivio descargà, te notarè che el contenjùo el ze stà deconpreso inte na sotocarteła. Verzi el to jestor de file e spóstate inte ła carteła che scomisia par "LibreOffice_" seguìo da'l nùmaro de varsion e calche informasion so ła piataforma.

'Sta carteła ła contien na sotocarteła ciamada "DEBS". Spóstate inte ła carteła "DEBS".

Faghe click drito inte ła carteła e sełesiona "Verzi so'l terminałe". Se verzarà na fenestra de terminałe. Da ła riga de comando de ła fenestra, meti rento el comando seguente (par ezeguir el comando te venjarà domandà de métar rento ła to password de aministrasion):

I comandi seguenti i instałarà LibreOffice e i pacheti de integrasion de'l desktop (te pol anca soło copiarli e incołarli rento ła schermada de'l terminałe, invese de scrìvarli):

sudo dpkg -i *.deb

El proseso de instałasion deso el ze conpletà, e te dovarisi aver łe icone par tute łe aplegasion de LibreOffice inte'l menu Aplegasion/Ufisio de'l to desktop.

Instałasion de LibreOffice so sistemi Linux Fedora, openSUSE, Mandriva e altri, che i dòpara pacheti RPM
----------------------------------------------------------------------

Par inparar a instałar un pacheto de łengua (dopo ver instałà ła varsion Ingleze US de LibreOffice), łezi ła sesion drioman intitołà "Instałar un pacheto de łengua".

Co te spachetarè l'archivio descargà, te notarè che el contenjùo el ze stà deconpreso inte na sotocarteła. Verzi el to jestor de file e spóstate inte ła carteła che scomisia par "LibreOffice_" seguìo da'l nùmaro de varsion e calche informasion so ła piataforma.

'Sta carteła ła contien na sotocarteła ciamada "RPMS". Spóstate inte ła carteła "RPMS".

Faghe click drito inte ła carteła e sełesiona "Verzi so'l terminałe". Se verzarà na fenestra de terminałe. Da ła riga de comando de ła fenestra, meti rento el comando seguente (par ezeguir el comando te venjarà domandà de métar rento ła to password de aministrasion):

Par i sistemi bazài so Fedora: sudo dnf install *.rpm

Par i sistemi bazài so Mandriva: sudo urpmi *.rpm

Par cheł'altri sistemi bazài so RPM (openSUSE, ese.): rpm -Uvh *.rpm

El proseso de instałasion deso el ze conpletà, e te dovarisi aver łe icone par tute łe aplegasion de LibreOffice inte'l menu Aplegasion/Ufisio de'l to desktop.

In alternativa, par ezeguir na instałasion cofà utente te pol doparar el script 'install', che se trova inte ła carteła prinsipałe de sto archivio. El script el inpostarà LibreOffice in maniera da aver un so profiło par 'sta instałasion cuà, separà da'l to normałe profiło LibreOffice. Tien prezente che 'sta operasion cuà no ła instałarà mìa łe parti par l'integrasione de'l sistema, cofà i ełementi de menu e łe rejistrasion de i tipi MIME.

Note reguardo l'integrasion desktop par łe distribusion Linux mìa tratà inte łe istrusion de instałasion presedenti
----------------------------------------------------------------------

Dovarìa èsar posìbiłe instałar fasilmente LibreOffice so altre distribusion Linux mìa spesifegamente definìe in 'ste istrusion de instałasion. Łe difarense prinsipałi che se podarìa incontrar łe ze so l'integrasion de'l desktop.

Ła carteła RPMS (o DEBS, respetivamente) ła contien anca un pacheto ciamà libreoffice7.4-freedesktop-menus-7.4.0.1-1.noarch.rpm (o libreoffice7.4-debian-menus_7.4.0.1-1_all.deb, respetivamente, o sìmiłe). 'Sto pacheto el vałe par tute łe distribusion Linux che suporta łe spesìfeghe/racomandasion Freedesktop.org (https://en.wikipedia.org/wiki/Freedesktop.org), e el ze fornìo par l'instałasion so łe altre distribusion Linux mìa contenplà inte łe istrusion mensionà prima.

Instałar un pacheto de łengua
----------------------------------------------------------------------

Descarga el pacheto de łengua che te serve par ła to piataforma. El ze desponìbiłe so'l steso posto de l'archivio de instałasion prinsipałe. Cava fora i file de l'archivio descargà da'l jestor Nautilus so na carteła (el to desktop, par ezenpio). Controła de ver sarà su tute łe aplegasion LibreOffice (incrudesto QuickStart se'l ze tacà).

Spostate inte ła carteła indove che te ghe estrato el pacheto de łengua descargà.

Deso spostate inte ła carteła creà durando el proseso de estrasion. Par ezenpio, par el pacheto de łengua veneta par un sistema a 32-bit bazà so Debian/Ubuntu, ła carteła ła se ciamarà LibreOffice_, pì calche informasion de version, pì Linux_x86_langpack-deb_IT-vec.

Deso spostate inte ła carteła che contien i pacheti da instałar. Inte i sistemi bazài so Debian/Ubuntu, ła carteła ła sarà DEBS. Inte i sistemi Fedora, openSUSE o Mandriva, ła carteła ła sarà RPMS.

Da'l jestor de file Nautilus, faghe click drito inte ła carteła e sełesiona el comando "Verzi so'l terminałe". Inte ła fenestra de'l terminałe pena verta ezegui el comando par instałar el pacheto de łengua (podarìa èsar domandà ła password de aministrasion par tuti i comandi seguenti):

Par i sistemi bazài so Debian/Ubuntu: sudo dpkg -i *.deb

For Fedora-based systems: su -c 'dnf install *.rpm'

Par i sistemi bazài so Mandriva: sudo urpmi *.rpm

Par cheł'altri sistemi che dòpara RPM (openSUSE, ese.): rpm -Uvh *.rpm

Deso fà partir na aplegasion de LibreOffice - Writer, par ezenpio. Va a'l menu Strumenti e sełesiona Opsion. Inte ła fenestra de diàłogo de łe opsion, faghe click so "Inpostasion de ła łengua", daspò so "Łengue". Faghe click so l'ełenco a cascada "Intarfasa utente" e sełesiona ła łengua pena instałà. Te pol far ła mèdema roba par ła "Inpostasion łocałe", ła "Moneda predefenìa" e łe "Łengue predefenìa par i documenti".

Dopo ver sistemà łe inpostasion, faghe click so OK. Ła fenestra ła se sararà sù e venjarà fora un mesajo informativo che'l te dizarà che łe to modìfeghe łe sarà ative soło dopo che A te gavarè sarà sù e tacà danovo LibreOffice (recòrdate de sarar sù anca QuickStart se'l ze tacà).

Co l'inviamento seguente, LibreOffice el sarà inte ła łengua pena instałà.

----------------------------------------------------------------------
Problemi durando l'inviamento de'l programa
----------------------------------------------------------------------

Difficulties starting LibreOffice (e.g. applications hang) as well as problems with the screen display are often caused by the graphics card driver. If these problems occur, please update your graphics card driver or try using the graphics driver delivered with your operating system.

----------------------------------------------------------------------
Scurtarołe da tastiera
----------------------------------------------------------------------

Soło łe scurtarołe da tastiera (conbinasion de botoni) mìa doparà da'l sistema oparadivo łe pol èsar doparà in LibreOffice. Se na conbinasion de botoni de LibreOffice no ła funsiona come scrito inte ła guida de LibreOffice, controła se ła scurtaroła ła ze zà doparà da'l sistema oparadivo. Par resolvare 'sti confliti, te pol canbiar łe scurtarołe da tastiera de'l sistema oparadivo. In alternativa A te pol canbiar cuazi tute łe scurtarołe da tastiera de LibreOffice. Par aver pì informasion so 'sta chestion, fà refarimento a ła guida in łinea de LibreOffice o a ła documentasion de'l to sistema oparadivo.

----------------------------------------------------------------------
Bloco de i file
----------------------------------------------------------------------

Par inpostasion predefenìa el bloco de i file el ze abiłità in LibreOffice. So na rete che ła dòpara el protocoło Network File System (NFS), A ga da èsar ativo el dèmone de bloco par i client NFS. Par dezabiłitar el bloco de i file, modìfega el script soffice canbiando ła riga "export SAL_ENABLE_FILE_LOCKING" in "# export SAL_ENABLE_FILE_LOCKING". Se te dezabìłiti el bloco de i file, l'aceso in scritura a un documento no'l ze restrinzesto a l'utente che ło verze par primo.

----------------------------------------------------------------------
Prestasion gràfeghe
----------------------------------------------------------------------

Par inpostasion predefenìa, LibreOffice el favorise l'aspeto gràfego a ła vełosità. Se te sperimenti rałentamenti, podarìa èsar de juto ła dezativasion de l'anti-aliasing in 'Strumenti - Opsion - LibreOffice - Vista - Dòpara anti-aliasing'.

----------------------------------------------------------------------
Avertense inportanti par l'acesibiłità
----------------------------------------------------------------------

Par aver pì informasion so łe caraterìsteghe de aceso fasiłità in LibreOffice, varda https://www.libreoffice.org/accessibility/

----------------------------------------------------------------------
Suporto utenti
----------------------------------------------------------------------

Ła pàjina de suporto prinsipałe ła ofre difarenti sołusion de asistensa par LibreOffice. Ła to domanda ła podarìa aver za otenjù resposta: controła el forum de ła comunidà a l'indiriso https://www.documentfoundation.org/nabble/ opur serca inte i archivi de ła mailing list 'users@libreoffice.org' in https://www.libreoffice.org/lists/users/. In alternativa, te pol inviar łe to domande a users@libreoffice.org. Se te vol iscrìvarte a ła łista (par otenjer resposte), invia un mesajo vodo a l'indiriso: users+subscribe@libreoffice.org.

Consulta anca ła sesion FAQ inte'l sito web de LibreOffice.

----------------------------------------------------------------------
Referir erori e problemi
----------------------------------------------------------------------

El nostro sistema de refarir, trasiamento e sołusion de i erori el ze Bugzilla, ospità inte https://bugs.documentfoundation.org/. Invitemo tuti i utenti a refarir i erori rescontrài so ła so piataforma spesìfega. Refarir erori in manjera ativa el ze uno de i contibuti pì inportanti che ła comunidà de utenti ła pol dar par el dezviłupo e el mejoramento futuro de LibreOffice.

----------------------------------------------------------------------
Come cołaborar
----------------------------------------------------------------------

Ła comunidà de LibreOffice ła ga de bezonjo de ła to partesipasion ativa par el dezviłupo de 'sto inportante projeto open source.

Cofà utente, A te si za na parte inportante de'l proseso de dezviłupo de ła suite e vorìsimo che te gavesi na parte ancora pì ativa, co l'obietivo de deventar un contribudor a łongo tèrmine de ła comunidà. Par piaser, contàtane e zòntate a noialtri inte ła pàjina de contribusion sito web LibreOffice.

Come scomisiar
----------------------------------------------------------------------

El modo mejo par scomisiar a contribuir a'l projeto el ze de iscrìvarse a una o pì mailing list, ndarghe drio a łe discusion par un poco e scomisiar a łèzar i archivi par ciapar confidensa co i tanti argomenti tratài da cuando che A ze stà dà fora LibreOffice inte'l łontan meze de otobre de'l 2000. Cuando che A te te sentirè pronto, tuto cueło che te gavarè da far A ze mandar un mesajo de prezentasion e saltar sù so'l caro. Se A te ghè za cołaborà a altri projeti open source, controła ła łista de łe robe da far (To-Do) e varda se A ghe ze calcosa che'l fa par ti so'l sito web de LibreOffice.

Iscrìvate
----------------------------------------------------------------------

Inte 'sta pàjina ghe ze un poche de mailing list ndove che te połi iscrìvarte https://vec.libreoffice.org/suporto/mailing-list/

* News: announce@documentfoundation.org *racomandà a tuti i utenti* (tràfego łejero)
* Łista utenti prinsipałe: users@global.libreoffice.org *metodo senplise par seguir łe discusion* (tràfego pezante)
* Projeto marketing: marketing@global.libreoffice.org *oltre el dezviłupo* (tràfego in cresar)
* Łista jenarałe par dezviłupadori: libreoffice@lists.freedesktop.org (tràfego intenso)

Tacarse a uno o pì projeti
----------------------------------------------------------------------

A te połi dar un contribudo inportante a 'sto inportante projeto open source anca se A no te ghe mìa tanta espariensa de projetasion o programasion de software. Sì, propio ti!

Te auguremo bon łavoro e divertimento co'l novo LibreOffice 7.4 e speremo de incontrarte presto online.

Ła comunidà de LibreOffice

----------------------------------------------------------------------
Còdeze sorjente doparà / modifegà
----------------------------------------------------------------------

Tochi co Copyright 1998, 1999 James Clark. Tochi co Copyright 1996, 1998 Netscape Communications Corporation.